Ágætu lesendur Maríu þessa grein skrifa ég vegna Live 8 tónleikana sem eru haldnir til þess að þrýsta á um aukna aðstoð til Afríku.

Flestir vita ekki mikið um Afríku, vita þó að mikil fátækt ríkir þar, ég var ein af þeim þar til ég skrifaði ritgerð 2003 sem bar titilinn „Alþjóðavæðing í Afríku“. Þegar ég var að afla mér heimilda fyrir ritgerðina komst ég að því að í Afríku eru 56 lönd, í löndunum sunnan Sahara er mun meiri fátækt og bjargir litlar heldur en í löndunum í norður Afríku. Ég ætla ekki að fara að reifa ritgerðina hérna (þeir sem hafa áhuga á að lesa hana geta fengið hana hjá mér) heldur er ég að reyna að segja að ég vissi ekkert um Afríku og fékk mikinn áhuga á þessari heimsálfu eftir skrif ritgerðarinnar.

Til þess að kynna mér ennfrekar ástand mála í Afríku ákvað ég að fara þangað, nánar tiltekið til Malawí og Zambíu. Ég fór ásamt tveimur skólasystrum mínum og kipptum við tökumanni frá kvikmyndaskóla Íslands með okkur, ákváðum að gera heimildamynd um þessa ferð okkar (hugmynd sem vatt upp á sig). Við fórum til Malawí til þess að kynna okkur þróunaraðstoð sem Íslendingar veita þar en til Zambíu á MUN-ráðstefnu.
Ég verð nú samt að játa það að sýn mín á Afríku breyttist ansi mikið eftir að hafa komið þangað. Ég held að ég hafi búist við að sjá bara fátæk, grátandi og svöng börn, aftur á móti komst ég í návígi við þessa miklu fátækt sem er þarna en þessi börn og þetta fólk sem virðist vera að lepja dauðan úr skel, eins og við Íslendingar á 18. öld, í öllum sjónvarpsþáttum sem ég hef séð um Afríku voru full af lífi og kátínu, börn spilandi fótbolta með tuðru sem virtist vera búin til úr hálmi og plasti, fullorðið fólk að syngja og dansa til þess að bjóða okkur velkomin.

Ég er ekki að gera lítið úr fátæktinni sem er þarna heldur að segja að ég sá hve mannlegt fólkið þarna var, þrátt fyrir óviðunandi aðstæður á vestræna vísu. Reyndar sáum við spítala þarna sem búið var að byggja upp og gera aðstæður eins góðar og hægt er, en guð minn góður ég var gráti næst eftir þá heimsókn. Veikt fólk og þungaðar konur biðu í löngum biðröðum eftir læknisaðstoð í sjóðandi hita, fólk sem jafnvel var búið að ferðast tugi kílómetra fótgangandi, jafnvel ekki hægt að hjálpa fólkinu því lyf voru (og eru) af mjög skornum skammti. Við fórum til dæmis inn á geðspítalann þarna, þar voru aðstæður mun betri heldur en fyrir uppbyggingu spítalans var okkur sagt en þó ekki fáanleg lyf fyrir þá „sturluðustu“ þeir eru lokaðir inn í klefum þar sem þeir geta ekki gert neinum mein.

Mesta upplifun mín var þó misskipting auðs, ég hef aldrei séð hana jafn skýrum augum. Ég gekk um fátækt þorp og sá konu sitjandi fyrir utan heimilið sitt og mala zima (maís sem gerður er grautur úr) með 8 börn í kringum sig, heimili þeirra var pínulítill kofi gerður úr aur (leir) og með stráþaki. Meðan mamman var að undirbúa „máltíðina“ léku krakkarnir sér í kringum eldin, spiluðu á hljóðfæri og sungu. Aftur á móti þegar ég fór til Zambíu gistum við hjá örugglega ríkustu fjölskyldunni þar, á kvöldin var setið við glæsilegt forstofuborð, diskar með gull rönd og þjónar báru inn matinn, hvern réttinn á fætur öðrum, í silfur ílátum. Þessi fjölskylda var með stóran og glæsilegan garð og voru þau með 8 garðyrkjumenn í vinnu til þess að halda honum við. Ég viðurkenni það að lífið í Zambíu var ansi ljúft, hef aldrei fengið eins mikið og gott að borða, en spáið í misskiptingu.

Heimildamyndin okkar um þessa ferð er alveg að verða tilbúin, á eftir að gera hljóðið „Rúv-hæft“ og bæta inn textum með tölfræðilegum upplýsingum, þessi mynd er um okkur og upplifun okkar í þessu landi. Að sjá myndina vakti upp skemmtilegar minningar og hve yndislegt var að hitta þetta fólk, á sama tíma geri ég mér grein fyrir því að í Malawi: Búa um 12 milljónir manna, meðalaldur fólksins er 16 ár (16.34), lífslíkur fólks eingöngu 36 ár (36.97), að meðaltali eignast hver kona um 6 (5,98) börn og 14.2% fullorðinna eru með alnæmi. Til samanburðar búa tæplega 297 þúsund manns (296,737) á Íslandi, meðalaldur okkar er 34 ár, lífslíkur okkar eru 80 ár (80.19), að meðaltali eignast hver kona um 2 börn (1.92) og 0,2% fullorðinna eru með alnæmi.

Ég hvet alla til að hlusta á tónleikana og láta fé af hendi rakna til hjálpar þessu fólki í Afríku sem þarf virkilega á því að halda. Ég hvet ykkur til þess að kynna ykkur hvað Þróunarsamvinnustofnun er að gera og ég hvet ykkur til að skoða The world factbook.

Kveðja Fjóla (jómfrú Ozzlady)